ArchiTidbit                   Log#260214
// Sweden/Stockholm
/Centrumhuset



Centrumhuset

ตึกสำคัญใจกลางย่านเก่าแก่ Kungsgatan

ตึกนี้ไม่เพียงแต่เป็นสถาปัตยกรรมที่สวยงามในระดับเมืองด้วยการออกแบบอาคารขนาดใหญ่ให้โค้งรับมุมถนน โดยการใช้เทคนิค Concave curved facade หรือการนำอิฐมาเรียงกันเป็นแนวโค้ง เนื่องจากพื้นที่เป็นมุมถนนโค้งที่มาตัดกัน ประกอบกับพื้นที่ทางภูมิศาสตร์ที่มีระดับต่างกัน สถาปนิกจึงใช้วิธีปาดมุมโค้งเพื่อแก้ปัญหาการมาบรรจบกันที่ลำบาก [1]

ตัวอาคารถูกออกแบบโดย Cyrillus Johansson ในช่วงค.ศ. 1929 และสร้างเสร็จในปี 1931 ซึ่งในยุคนี้ เป็นช่วงที่กำลังเปลี่ยนผ่านจากสไตล์  Nordic-Classicism ไปยัง Functionalism โดยมีกลิ่นอาย German Expressionism เจือปน

สังเกตุเห็นว่ารายละเอียดของสถาปัตยกรรมถูกลดทอนไปเยอะ พื้นผิวก็โชว์ให้เห็นแนวอิฐแบบเปลือยเปล่า แต่สถาปนิกกลับเน้นดีเทลงานดินเผาตามขอบ-มุมต่างๆ แหงนหน้าขึ้นไป ก็ต้องร้อง โอ้ววว ว้าววว ใต้ชายคานั่น ยังมีดีเทล! 

Cyrillus Johansson ไม่ปล่อยให้ชายคาฉาบปูนเปลือยเปล่า แต่กลับดีไซน์อิฐลายก้างปลาอยู่ใต้ชายคาโค้งที่ยื่นออกมาเป็นเงาชัดเจน  เรียกว่าใส่ใจในรายละเอียดสุดๆ กี่คนที่จะเงยหน้ามองไปถึงใต้ชายคาอาคารสูงระดับ 6-7 ชั้น

ที่ยืนยันได้ว่าชาวสแกนหลงใหลความยั่งยืน ก็เห็นจะเป็นร้าน Stroms ด้านล่างหัวมุม เพราะเป็๋นร้านที่อยู่คู่ตึกและถนนแห่งนี้มาตั้งแต่ปี 1939 [2] (ส่วนตัวแบรนด์นี่อยู่มาตั้งแต่ ค.ศ. 1906) อยู่มานานจนคนทั่วไปเรียกมุมนี้ว่า "Ströms hörna" และได้กลายเป็นสถานที่นัดพบสุดคลาสสิคของชาวสต็อกโฮล์มมาทุกยุคทุกสมัย

ปัจจุบัน อาคาร Centrumhuset ได้รับการประกาศให้เป็นอาคารอนุรักษ์ที่มีคุณค่าทางประวัติศาสตร์และวัฒนธรรมขั้นสูง (Kulturminnesklassade) และยังคงทำหน้าที่เป็นอาคารสำนักงานและร้านค้าระดับพรีเมียมที่สะท้อนความสง่างามของงานสถาปัตยกรรมอิฐสวีเดนอยู่เช่นเดิม

#architexplorer #stockholm #architrail

[1]https://hufvudstaden.se/var-verksamhet/fastigheter/oxhuvudet-18/

[2] https://stroms.com/pages/om-oss



นอกจากความงามในระดับเมืองแล้ว ความงานในระดับสายตาก็น่าสนใจไม่แพ้กัน เสน่ห์เล็กๆน้อยๆตามขอบมุมหน้าต่างถูกประดับด้วย Terracotta Reliefs ซึ่งออกแบบโดย Sandberg Bros. (Gustaf และ Aron Sandberg) โดยงานประติมากรรมนูนต่ำเหล่านี้ถูกปั้นและนำไปเผาที่โรงงานผลิตเครื่องดินเผาเก่าแก่ชื่อ S:t Eriks Lervarufabriker ในเมืองอุปซอลา (Uppsala)  

สร้างสรรค์ลวดลายเกี่ยวกับวิถีชีวิตประจำวันของชาวเมืองสต็อกโฮลม์ อาชีพ สัญลักษณ์ต่างๆ รวมไปถึงสัญลักษณ์รูปหัววัวที่ล้อไปกับชื่อเดิมของย่านนี้ (Oxhuvudet) ในนี้มีภาพ "sandwich man" ซึ่งเป็นอาชีพใหม่ในยุค 1900 ข้อความบนบอร์ดของมนุษย์แชนด์วิช (คือเอาบอร์ดมาประกบหน้า-หลัง ทำตัวเป็นโฆษณาเดินได้) เขียนว่า "affärshuset CENTRUM" แปลว่าอาคารพาณิชย์เซ็นทรัม เพื่อเป็นสัญลักษณ์ต้อนรับและบอกผู้คนที่เดินผ่านไปมาว่าตึกแห่งนี้คือศูนย์รวมร้านค้าและสำนักงาน ซึ่งเป็นย่านที่ทันสมัย พลุกพล่านและตื่นตัวที่สุดของเมืองในยุคนั้น

Terracotta reliefs ของ Sandberg Brothers จึงไม่ได้ทำหน้าที่เพียงแค่ประดับอาคาร แต่ยังทำหน้าที่บันทึกประวัติศาสตร์ในอดีตไปพร้อมๆกันด้วย